|
ARAPGİR
Yüzölçümü .................: 964 km2
İl Toplam
Nüfusu ..........:
722.065 (2007 Genel Nüfus Sayımı'na göre)
İl Toplam Şehir Nüfusu
....: 462.569 (2007 Genel Nüfus Sayımı'na göre)
İl Toplam Köy Nüfusu
......: 259.496 (2007 Genel Nüfus Sayımı'na göre)
Arapgir
Toplam Nüfus ......:
11.470 (2007 Genel Nüfus Sayımı'na göre)
Arapgir Şehir Nüfusu
......: 6.367 (2007 Genel Nüfus Sayımı'na göre)
Arapgir Köy Nüfusu
........: 5.103 (2007 Genel Nüfus Sayımı'na göre)
Arapgir'in eski
adı Daskuza'dır. Daskuza (Arapgir) civarındaki yerleşim birimlerinin en
eskilerinden olup, Mala tya ili ile yaşıt sayılabilir. Arapgir'in ilk
yerlileri Muşkilerdir. Şehrin M.Ö. 1200 yıllarında kurulduğu sanılmaktadır.
Sırasıyla M.Ö. 850 yılında Asur, M.Ö. 612 yılında îran (Met), M.S. 717
yılında Danişmentliler, 1178 yılında Anadolu Selçuklu Devleti, Selçukluların
Moğollar'a Köse Dağı Savaşı'nda yenilmesinden sonra Moğolların, Anadolu
Beylikleri'nin kurulmaya başladığı dönemde Karakoyunlar'm eline geçer. 1515
Çaldıran Savası'ndan sonra Osmanlı Devleti'nin egemenliği altına girer.
1518 yılında tutulan ilk Osmanlı Tesnit Tahrir defterinde Diyarbakır eyaletinin 12
sancağı bulunmaktaydı. Bu defterde Arapgir de yer almakta ve 10. sırada
bulunmaktaydı. Kanuni Sultan Süleyman zamanında Sivas valiliğine bağlı bir
sancak merkezi olan ilçe, 1834'de Diyarbakır ve 1847fde Mamuret-ül Aziz
(Elazığ) sancaklarına bağlandı. 1927-1928 tarihli Türkiye'de devlet
salnamesinde ise Arapgir Malatya'ya bağlı bir kaza olmuştur. İlçenin
yüzölçümü 956 km2'dir.
İlçe, engebeli ve dağlık bir bölgeye sahiptir. İlçenin kuzeyinde Erzincan iline bağlı Kemaliye ilçesi, Sivas iline bağlı Divriği
ilçesi, güneyinde Elazığ iline bağlı Ağın ve Keban ilçeleri, batısında Arguvan ilçesi bulunmaktadır. İlçe merkezinde rakım 1250 metredir. İlçenin Taçdelen olmak üzere 1 bucağı, merkez olmak
üzere 1 belediyesiyle 42 köyü ve 49 mezrası vardır.
İlçe, coğrafi
yapısı nedeniyle yazın hareketli; kışın, tabiat şartlarının çetin geçmesi
sebebiyle hareketsizidir. Halk, gelenek ve göreneklerine bağlıdır. İlçede
okuma yazma oranı 2000 yılında %99 'a ulaşmıştır.
İlçenin tarihi
eser olarak Ulu Camii bulunmaktadır. Bu eserin 14. yy. yapısı olduğu
sanılmaktadır. Yine Yeni Camii'nin Akkoyunlular döneminde (1389-1551)
yapıldığı söylenmektedir. Cafer Paşa Camii, 1694 tarihinde Cafer Paşa
tarafından yaptırılmıştır. Mirliva Ahmet Paşa Camii, Mirliva Ahmet Paşa'nm
yaşadığı 17. yüzyıla aittir. Gümrükçü Osman Paşa Camii 1823 tarihinde
yapılmıştır. Çobanlı Camii'nin yapım tarihi 1893 olarak belirtilmektedir.
Ayrıca Molla Eyüp Camii, Osman Paşa Camii ve çarşı hamamını sayabiliriz.
Gezilebilecek Yerler : 19. yüzyıl
ortalarında eski Arapgir terk edilerek bugünkü yerine taşındığından sanat
değeri yüksek birçok tarihi yapı eski Arapgir'de kalmıştır. Bu tarihi
eserlerin birçoğu harap haldedir. Eski Arapgir'de Hanikah, Cafer Paşa Camii,
Osman Paşa Hamamı, Çarşı Hamamı, Miran Çayı kıyısındaki Harap Pazar
harabeleri, Brenge Deresi boyunca uzanan vadi ile Kaynarca, gezilecek ve
görülecek yerler olarak sayılabilir.
Bağlı Bucaklar ve Köyler : Arapgir
ilçesine bağlı bucak ve köylerin nüfusu 6.445'tir. Aktaş, Boğazlı, Budak,
Çaybaşı, Çiğnir, Çimen, Düzce, Eynir, Gözeli, Gün yi.izü, Kayakesen, Koru,
Onar, Ormansırtı, Selamlı, Suceyin, Sugeçti, Sağıluşağı, Tarhan, Taşdibek,
Yaylacık, Yeşilyayla (Kızılca), Yukarıyabanlı, Taşdelen, Alıçlı, Bacalı,
Bostancık, Çakırsu, Deregezen, Karaca (Eskiarapgir), Eşikli, Gebeli, Kaynak,
Kazanç, Kılıçlı, Konducak, Pirali, Sinikli, Sipahiuşağı, Ulaçlı, Yazılı.
|